20170124

Agresión machista con subtítulo

Imaxe (recortada) de wikiHow
O primeiro que me atopo ó mirar o xornal esta mañá: a nova dunha agresión machista en Ribadeo. Na rúa, sábado pola noite. Polo que parece, xa está sendo investigado despois de ser identificado o mozo.
Ata aquí, por desgraza, algo ó que xa estamos afeitos, 'normal'. O que xa non me resulta tan 'normal' por desafortunado é o subtítulo que leva a nova, que se repite no corpo da mensaxe: sen que aparentemente se tiveran dado causas que xustificasen tal actitude.
Faigo a reflexión de que tal e como estamos facendo unha regresión social no tema do machismo (aínda que dita regresión non é o único no que se nota), o do subtítulo é 'un desliz' que pode pasar de xeito moi doado. Pasar o ser posto e pasar o ser visto como algo natural. Éo?

20170123

ESCUDO DE ARMAS DA RÚA ATALAIA. Francisco José Campos Dorado


Na rúa Atalaia, situada o fondo da rúa Trinidad, nunha casa pintada de cor marelo escuro, onde viviu o ben recordado veciño Manolín de Peruxo e súa dona Dª Maruja Mir, na fachada principal está este deteriorado escudo español (foto supra) e case destruído, que pola forma dos cortes transversais na bordura e nos marcos de división, así como nas figuras, parece que foron golpes de cicel ou de alcotana dados adrede, non sabemos por qué, pero quizais nalgún episodio do reinado de Carlos IV (1788-1808), de José I (Pepe Botella) (1808-1813) ou de Fernando VII (1813-1833) relacionado coas brutalidades vandálicas e sanguinarias habidas en Ribadeo durante a Guerra da Independencia (1808-1813). As figuras representan armas dos Valledor (ver outros Balledor de Ribadeo en La Comarca del Eo, 14-Xaneiro-2017) e está timbrado cun casco de fidalgo de tres liñas paternas e maternas, situado de perfil mirando a destra, visera aberta levantada, e a parte inferior baixada, véndose moi malamente tres grilletas correspondentes a súa liñaxe de tres liñas. O conxunto, casco e gola, está claramente desprazado un terzo, cara o cantón sinistro do xefe ou parte alta, sobre a filiera ou bordura diminuída do contorno. O adorno exterior consiste nun penacho de dúas plumas sobre o casco e uns sinxelos e curtos lambrequines que caen lateralmente a ambos flancos do campo. Está datado no ano 1774, gravado na esquina destra baixa da pedra armeira.
Este escudo da Atalaia descríbese como: cortado de dúas liñas e semipartido de outras dúas. O campo esta cuartelado en sete cuarteis: tres en xefe, tres en faixa e un en campaña (parte baixa ou punta, tanxente o borde inferior e dun terzo da altura do campo). Os mobles ou figuras do seu campo, están moi desfeitas e case indescifrables, pero neste caso, temos a gran sorte de poder valernos para a súa identificación da gran profusión de armas que presenta o magnífico e ben conservado escudo da Casa dos Valledor de Castropol (foto baixo), pois ambos escudos parecen ser de familias con parentesco de consanguinidade.

Pormenorizando ámbolos dous, atopámoslles unha moi curiosa semellanza: Os seis primeiros cuarteis do escudo da rúa da Atalaia, teñen as mesmas figuras simples (armas puras) que os tres primeiros cuarteis do escudo de Castropol onde se presentan as figuras dobres (labras matrimoniais da familia).
Vexamos. No primeiro cuartel do escudo da rúa da Atalia, aparece unha árbore. No primeiro cuartel do escudo dos Valledor, na parte alta, tamén aparece unha árbore e na parte inferior do mesmo cuartel, un home e un can perseguen a un oso pasante a sinistra perto dunha árbore sinistrada. Pois ben, no cuarto cuartel do escudo da Atalaia, moi desdebuxado, aparece tamén un oso pasante a sinistra. As demais figuras, si acaso as houbera, están irrecoñecibles.
No segundo cuartel do escudo da Atalaia, recoñécese moi desfeito, un soldado con lanza á sinistra, e parece como que o brazo dereito téñao levantado. No segundo cuartel do escudo de Valledor, na parte alta, aparece un cabaleiro con espada envaiñada a sinistra que pasa por detrás da figura e a punta saíndolle por destra e está empuñando coa man destra unha lanza alta (vertical coa punta arriba). Na parte inferior un castelo con tres torres, e da central de maior tamaño ou de homenaxe, sae o corpo dunha aguia coas ás despregadas. No escudo da Atalaia, no quinto cuartel vese claramente unha torre donjonada con torre de homenaxe e percíbense as ás dunha gran aguia. Parecen ser as primitivas armas dos Alvarado (familia que aparece implicitamente en Ribadeo, como veremos nun próximo artigo, no escudo da Capela de Ánimas e da Virxe do Carmen da igrexa parroquial de Sta. María do Campo), pero tamén puidera ser o brasón dos Moure ou dos Artaza (apelido vasco procedente de Górliz, Bilbao). Faltan os esmaltes para precisalo.
No terceiro cuartel do escudo da Atalaia, tamén moi desfeito, unha flor de lis surmontada dunha estrela (unha lis de ouro superada dunha estrela de prata) que son armas puras dos Valledor. No terceiro cuartel do escudo dos Valledor (foto 2) hai unha flor de lis surmontada dunha estrela de oito puntas, e na parte inferior, un home remexe o contido dunha caldeira o lado dun estandarte ou insignia militar de dúas puntas ou zarpas, fincada no chan. No sexto cuartel do escudo da Atalaia, tamén aparece, bastante recoñecible, un home corpulento con ampla “falda” que porta, ou remexe, unha caldeira coa man destra e a súa sinistra hai unha oriflama de dúas puntas fincada no chan. Estas figuras, parecen ser moi propias dos Valledor, reflectidas tamén nas dos escudos dos Balledor de Ribadeo descritas no artigo “Casa Brasonada da Rúa da Atalaia” publicado en La Comarca del Eo do 14-Xaneiro-2017. (Nota: a grafía “Balledor”, aparece no escudo que había na rúa Buenos Aires de Ribadeo e “Valledor” no escudo de Castropol. Ambas parecen ser a mesma palabra: “bale” ou “val”, pero etimoloxicamente o seu significado podería cambiar, pois mentres un significaría: “a persoa que ampara ou auxilia a outra” (baledor, valedor), outro sería: “val do ouro” (Balledor, Valledor, Valadouro). Sería caso de estudio dun lingüista.
Na campaña ou sétimo cuartel do escudo da Atalaia, vese claramente á sinistra do escudo unha torre ameada donjonada cunha torreciña de homenaxe (que ten outra pequena torre sobre dela, que representa a casa onde vivía o señor). Está cargando sobre o que parece unha gran asta de bandeira inclinada a destra, e situada sobre algo grande (unha roca, un penedo, un terrasado). Estas figuras semellan ser armas dos Lavandeira de S. Xulián de Sante, Trabada (en campo de azur unha torre de ouro da que sae unha bandeira de azur sobre un terrasado de sinople (unha figura de cor verde, que representa o chan). Pero puideran ser armas dos Xusto emparentados cos Malvar e cos Acuña (en campo de ouro, unha torre de gules, da que sae unha bandeira de gules, inclinada cara o cantón destro do xefe). A torre está adestrada dun contorno desfeito, no que parece verse un home totalmente tombado no chan e outro de pé con adarga no brazo esquerdo e espada no brazo dereito levantado como para ir asestar un golpe; unha escena parecida a do escusón dos Valledor (foto2).
Na campaña do escudo da Atalaia as figuras dan pé a variadas interpretacións xenealóxicas, das que procuramos encontrar a máis probable, aínda que, ó mellor, non sexa a máis acertada. D. Juan García Lavandeira Miranda, de San Xulián de Sante, en 1702 está casado con Dª Antonia Bermúdez Santiso, filla de D. Juan Bernardo Lavandeira Santiso e de Dª Jacinta Bermúdez Santiso, empadroados como nobres en Sante e en San Juan de Piñeira de 1702 a 1759. Seu fillo D. Manuel Lavandeira Miranda casa con D. Antonia Bermúdez Monjardín e Lastra, de Santo Estevo de Piantón, empadroados como nobres desde 1750 a 1802 (Blasones y Linajes de Galicia, D. José S. Crespo del Pozo, Volumen III, páx.151)
O escudo da rúa da Atalaia, non ten máis cuarteis que describir, pero no escudo dos Valledor de Castropol hai varios máis, que pasamos a completar por non deixalo a medias. No cuarto cuartel,vense dous lobos andantes a sinistra en pau, sobre unha arbore entre aspas. Semellan as moi antigas armas dos Crú(z) Montenegro de Barragáns de Pontevedra.
O quinto cuartel, un escusón das armas dos Ybias, con bordura na que se pode ler o lema: “YBIAS YBIAS (en xefe); DIOS (flanco sinistro); ME A (en punta); YVDE (flanco destro) (“YBIAS, YBIAS DIOS ME AYUDE”) intercalado entre oito aspas. As figuras do brasón son: en xefe, un torreón redondo de dúas ameas, sinistrado dunha figura posiblemente unha brisura, e en punta, un cabaleiro armado na man destra cunha espada ou cun látego que serpentea no aire a súa sinistra, en cuxa man porta unha adarga e está atacando a outro home case derrubado (sentado) no chan que se escuda do ataque cunha adarga na dereita e na esquerda apoiada no chan, rende o que parece unha espada desenvaiñada. O lado destro do cabaleiro en pé, hai unha estrela, posiblemente brisura correspondente o brasón dun fillo terceiro. Na Heráldica, o escusón representa o corazón do escudo, e era unha peza que concedía un soberano por algunha fazaña merecente dun brasón que cargue sobre o todo (como parece neste caso). Anotemos, como curiosidade, que algunhas veces, o escusón era un distintivo amoroso, pois a miúdo nos torneos ou lizas, o cabaleiro colocaba no centro do escudo unha sinal ou unha cor distinta que só podía ser comprendida pola dama por quen suspiraba (Ciencia del Blasón Código Heráldico Histórico, D. Modesto Costa y Turell, 1858)
No sexto cuartel dos Valledor de Castropol, unha torre redonda de cinco ameas, donjonada doutra torre de homenaxe tamén de cinco ameas, a cuxo arredor hai sete anilletes, un surmontando ámbalas torres, tres e tres en flancos e un máis dentro do portalón da torre baixa. Son armas dun brasón descoñecido, quizais dun quinto fillo con anillete na brisura.
No sétimo cuartel do escudo de Castropol, na parte alta do xefe, hai unha figura quimérica alada. Poden ser armas de Reboreda ou o grifo alado dos Arriba que esta botándolle a pata destra a un home encarado que empuña un látego que arrastra polo chan. Abaixo un aguia volante ou de ás estendidas, mirando a sinistra, que puidera ser dos Aguiar ou dos Pardo.
No oitavo cuartel da campaña partida (cantón sinistro da punta, foto 2) hai unha torre mocha (sen nada encima) con catro lanzas altas (punta arriba), dúas a cada lado do portón (parece un dos variados brasóns das armas dos Lanzós). Esta torre está superada por unha ponte de tres ollos, en cuxo centro hai unha árbore acompañada en xefe por dúas aspas (semellan parte das armas de Piñeiro de Ulloa, marqués de Bendaña. Quizais os apelidos “Piñeiroa” e “Piñeyrúa” sexan a contracción de Piñeiro de Ulloa ou de Piñeiro y Rúa, e este brasón sexa o que lle corresponda a tal liñaxe de carpinteiros de ribeira, algúns deles construtores de barcos de madeira no estaleiro da Liñeira durante o século XIX).
Ó noso parecer, o escudo da Atalaia é de anterior factura que o de Castropol, por estar cuartelado cos brasóns individuais dalgúns dos membros da familia nun determinado momento da súa historia, e o de Valledor de Castropol xa son as labras dos brasóns matrimoniais. Temos que ter en conta que era moi frecuente entre familiares de reis e nobres a endogamia ou matrimonios entre persoas dunha mesma liñaxe (primos carnais e segundos entre si, tíos e tías con sobriños, etc.). Esta era unha costume moi antiga que xa practicaban os hebreos, os faraóns de Exipto, os Incas do Perú ou os aztecas de México, con obxecto de conservar a “raza de pura sangue azul”. Hoxe practícase entre algunhas familias das altas finanzas, quizais máis por motivos de confianza e afinidade de raciocinio, que “de casta”.
Na Chancillería de Valladolid hai varios preitos dos Valledor de Asturias. En 1607 aparece un preito entre D. Arias González de Valledor y Navia xunto con Dª María Barrio, viúva de D. Diego Fernández no concello de San Antolín de Ibias (Asturias) contra de D.Juan Álvarez del Aguila, D. Pedro de las Losas e D. Pedro López, herdeiros de D. Gonzalo Pérez // En 1656, preito litigado por Pedro García de Presno con María Pardo de Ulloa, viuda de Pedro Fernández de Valledor, veciños de Castropol // En 1698 preito litigado por D. García-Manuel Valledor y Presno, señor das casas de Presno, veciño de Castropol... etc.
O escudo da rúa da Atalaia carece de lema, pero na bordura alta dos Valledor de Castropol, podemos ler: “EL SOLAR DEL VALLEDOR ES ANTIGVO I DE GRAN VALOR”. Lema algo mais curto do que describía o escudo da Rúa Buenos Aires de Ribadeo: “EL SOLAR DEL BALLEDOR ES ANTIGVO DE GRAN BALOR CABALLEROS DESTE APELLIDO NO LO ECHEIS EN OLVIDO”. O dicir ambos lemas do “SOLAR”, e máis probable que Balledor, Valledor, queira dicir Valadouro, do latín “Vallis” ou “valles” (feminino) ou simplemente se refira a “Casa Solar ou Solariega”, aquela máis antiga da familia onde se mantén ou mantivo a liñaxe noble.
Por outra banda, e tamén como curiosidade, vemos que hai unha gran semellanza entre o adorno exterior do escudo dos Valledor de Castropol, e o adorno do escudo da Casa de Agrelo da Rúa Trinidad, antigo Colexio das Monxas da Caridade, sobre todo, na similitude da figura do sostén: “con bodoques”, que posiblemente foran feitos na mesma época, a primeiros do século XIX, posteriores a 1774 factura do escudo da rúa da Atalaia. Quizais ámbolos dous fosen realizados no taller dos mesmos artesáns e ¿quen eran estes artesáns do precioso e prezado arte de labrar a pedra e onde tiñan o taller?
¡Moitas incógnitas hai na Historia dos habitantes destas preciosas Terras de Ribadeo...! ¿por qué? ¿está oculta a sabiendas e non se da a coñecer porque “non interesa”?

20170121

Asemblea de Amadores da música

Hoxe sábado, en segunda convocatoria, ás 20:30 no salón de actos da Casa do Mar tivo lugar a Asemblea de Amadores da Música que incluía, a máis da aprobación da acta anterior e rogos e preguntas, o estado de contas, informe de actividades desenvolvidas e o informe do director. 6 persoas na mesa e outras 17 nas butacas fumos a representación dos algo máis de 600 socios polos que debe andar a asociación.
Comezou o acto co agradecemento do Presidente, Chema Suárez, a concello e máis xente pola colaboración, e desculpando algún fallo como primerizo e asumindo a culpabilidade correspondente.
José Ángel Bolaño, o tesoureiro da asociaciación, desgranou as contas, que redondeando, se non tomei mal nota, céntranse nun superávit de 14 240 € a fin de ano, despois duns ingresos de 2000 € do concello, correspondentes a anos anteriores, uns 8000 € de cotas de socios e 7200 € por concertos. Pola beira dos gastos, 5000 € de incentivos, 1600 € de reparacións, 1550 da realización da páxina web e 4900 € de colaboracións con músicos. Total, 2000 € de superavit, e tendo que cobrar aínda diversas axudas, co que se pon o monto total de dispoñibilidade a estas datas nuns 24 000 €.
O informe do director, David Ballester, incluíu unha relación de diversas actuacións, citou novas incorporacións (2 + 4 en total no período) e lembrou que en poucos días é o 25 aniversario da presetnación da banda, co que este ano hai prevista unha exposición conmemorativa, un concerto ó que se invitará a participar a tódolos músicos que pasaron pola banda, e ensinou un logo que lucirá a cartelería en este ano conmemorativo, feito por Álvaro e consistente nun palco da música cun pentagrama sobreimpreso. A máis, deu conta da petición de colaboración por parte do FMCR para este 2017.
Xa en rogos e preguntas, Mari Luz Álvarez preguntou sobre unha entrevista que saiu na prensa, feita ó presidente de Amadores, e na que se falaba de falta de colaboración entre banda e escola. Comezou entón unha serie de intervencións de Mari Luz, concelleira encargada da Escola de Música, e Chema Suárez, na que interviron tamén outras persoas, principalemtne David Ballester. As declaracións foron tildadas de pouco afortunadas por Mari Luz, expúxose que foran revisadas polo director da escola, Hugo García (ausente da asemblea), xunto con Chema Suárez, lembrouse unha e outra vez a falta de xente para algún instrumento (non se citou, pero aí está o gasto citado de colaboracións musicais), saiu a relocer a separación actual (pero non a comezos de século) entre a dirección de banda e de escola, a existencia dun subdirector da banda (Rubén Solloso), que a pasada xunta directiva foi casa por casa dos nenos que podían entrar na banda para tentar de que así fora, que o RRI foi renovado en 2015, que a plantilla está en precario cara a este ano, que hai que poñer proxectos sobre a mesa e diversas variacións, que se leva traballado arreo para tentar superar a situación de falta de músicos, etc, incluído, nalgún momento, derivacións diversas. Entre outras persoas que falaron, eu propuxen unha xuntanza entre concelleira, presidente e os dous directores de banda e escola, con 3 propostas escritas, dentro de 15 días para ver os inconvintes, dificultades... Cousa da que se tomou nota e máis ou menos serviu para cambiar de tema.
Por último foi proposto por outro dos asistentes a realización de actividades extraescolares relacionadas coa músca nos colexios. Falouse brevemente da proposta, atopando falta de dispoñibilidade horaria nun primeiro momento, pero estimándoa.
Rematouse algo antes das dez da noite, coido que coa idea de todos os asistentes de que hai que tentar enfocar dun novo xeito algúns aspectos da actividade de Amadores, tentando artellar maior e mellor colaboración cara ós desafíos que ten a banda fronte a si.

Mañá xa remata (Fitur)

Miro a ficha técnica, por se acaso e si, mañá xa remata FITUR. Procuro no seu buscador 'Ribadeo' e aparéceme o Parador como empresa participante. Só o Parador. Procuro por 'O Cabazo', que vin en fotos que estaban os seus donos na feira, e non sae. Procuro por 'A Mariña', e obteño como resposta uns cantos hoteis que teñen a palabra 'Marina', pero ningún da Mariña. Procura empresas, non lugares.
Está visto. É unha feira para participar, non para visitar telemáticamente. Para facer fotos e que logo saian na prensa. Para facer unha viaxe previa á viaxe dos teus sonos. Ou mellor, para que podan venderte de común acordo un destino.
Non remata de convencerme o último que puxen. Que destino te van vender se non poden procurar nel? Está visto que non visito Fitur e pérdome nos detalles. Que coas fotos que aparecen nos xornais, coas galerías de fotos que poñen a disposición, non te podes facer unha idea máis que de caras máis ou menos coñecidas sorrintes (non sei moi ben se por estar alí, porque saben que os podes ver ou por algunha outra razón.
O caso é que despois dunha chuvia de novas con base en Madrid, mañá rematará Fitur e voltará a verse Madrid na lontananza, despois de que todos sexan parabéns, porque a viaxe a Madrid supón que todo ten que saír ben.
Non importa que non haxa un plan. As fotos están feitas. Misión cumprida.
Se queres acceder á web de Fitur, http://www.ifema.es/fitur_01/Informacion_general/Presentacion/index.htm

20170118

Nota de prensa de 'Por Nuestro faro'

O pasado día 9 de decembro de 2016 o colectivo POR NUESTRO FARO remitiu un escrito á Dirección Xeral para a Conservación da Natureza da Xunta de Galicia exercendo o dereito á información medioambiental que garanten as leis europeas e españolas (lei 27/2006 de 18 de xullo) e seguindo os protocolos da SEO BIRD LIFE. O prazo de resposta era de un mes pero non chegou a dia de hoxe. O trámite seguinte, dacordo ca lexislación vixente, é a presentación dun novo escrito confirmando a petición e facendo declaración expresa de que a calada será interpretada como un silencio afirmativo positivo. Ou sexa, un novo silencio, no prazo dun mes, daríanos a razón no plano xurídico e debera ter consecuencias no plano administrativo e político, anque de sobras sabemos que nanai de la China.
A pregunta do noso colectivo é a mesma que vimos repetindo dende hai moitos meses nos medios de comunicación e nos foros políticos e parlamentares, galego, español e europeo. “¿Existe un informe, no expediente do hotel da Illa Pancha, que avalíe a non afección a Rede Natura 2000?” Pregunta sinxela e doada de respostar… querendo. As respostas cóntanse por evasivas, como a da comisión especializada do Parlamento Europeo “Pregunte na oficina do lado” ou a da Valedora do Pobo : “Eso é cousa de Madrid” ou a da Consellería de Medio Ambiente: “Non recibimos o expediente” ou a do Defensor del Pueblo: “Agarde” “Siga agardando”. No trasfondo resoan as palabras e os silencios do alcalde de Ribadeo e toda a corporación e de non pouc@s ribadenses que agardan ou deben unha sinecura, un trato de favor. “Un premio para Ribadeo” “os informes técnicos son precetivos e vinculantes” si, e infalibles e inapelables, engadimos, como os do Fiouco, técnicos, infalibles, preceptivos, segredos, inapelables. E despois pasa o que pasa.
O Sr. Alcalde de Ribadeo defende a tese de que non puido facer nada e que a responsabilidade da desfeita é doutros organismos. A realidade é absolutamente ao revés. O Sr. Alcalde agochou o proxecto, negou información substancial no momento máis crítico, ou sexa nos primeiros meses da tramitación, saiu en defensa pública do mesmo (un premio para Ribadeo), deixou sen respostar cinco preguntas da veciñanza cando saiu á luz inevitablemente, deixou de procurar informes obxectivos e rigorosos, xogou ao despiste cos movementos veciñais e artellou un coro ben adubiado para entoar o “non podo facer nada”. Mesmo cando os veciños xestionamos, ao noso cargo, a procura de informes e asesorías estamos facendo a laboura social e cultural que debera facer un concello democrático mínimamente participativo e representativo. Hai varias semanas preguntamos ao concello por la presencia dunha pala mecánica na illa. Resposta: Nula. Agora pódese observar que as obras levan consigo actuacións a carón do antigo Faro. Pódese preguntar se esas actuacións estaban na licencia, pero non haberá resposta.

A próxima semana, pleno

Iso é o que se deduce da nota de prensa que liberou o concello, na que se indicaba que mañá xoves haberá comisión informativa previa. Ou sexa que, aínda que de xeito indirecto, sabemos que a próxima semana será o pleno ordinario que se realiza cada dous meses, en mes impar, estes últimos tempos, de xeito aleatorio. Polo tanot, se alguén quere participar polo menos a nivel de información propia, xa sabe a que aterse. Porque se se segue coa liña de moitas outras veces anteriores, non sairá anunciado debidamente o día e hora, supoñendo o lugar, que coma sempre será o salón de plenos do concello (sempre queda o recurso de ir mirar tódolos días o taboeiro da entrada do concello...)
A nota de prensa da importancia ás licencias de obra, con un porcedemento que se variará para a súa outorgación, e que, segundo a propaganda do concello, será máis sinxelo e xusto.
Hoxe mesmo tamén sae na prensa que se dará licenza de primeira ocupación a cinco edificios que non a tiñan e que andiveran no xulgado por sobrepasar o permitido no vello PXOM. Resulta que tras perder o xuízo, ser multados os promotores e os arquitectos, tersentencia de demolición parcial, etc, agora si se van legalizar co novo PXOM na man. Isto, para quen diga que as sentencias están para cumprilas ou para quen se asuste de casos mediáticos que deixan a un apampado co seu resultado. Despois de todo, chegouse a un acordo e os veciños terán o que xa teñen, mais legalizado. Algo que implica, por exemplo, ter luz individualizada, non de obra.

20170117

A non pirámide de poboación

Despois de diversas embestidas das novas sobre a demografía en Galicia, ven unha e outra vez a nova do anuncio de medidas para evitar a debacle poboacional en Galicia. Así, de xeito illado, como se non existiran cousas como a emigración, condicións económicas e de traballo ou mentalidade. Como se abondara con dicir algo como 'neniños, procreade'. Por suposto (queda moi lonxe das ideas dos nosos gobernantes) sin considerar tampouco a presión sobre recursos, o seu uso adecuado ou a súa distribución. En Galicia hai tempo que a pirámide de poboación deixou de ter forma de pirámide. Mesmo en España. O gráfico que deixo é a pirámide de poboación feita polo INE cos datos do censo de 2011, expresando en porcentaxes a contía dos grupos de idade, para españois e extranxeiros residentes, onde se ve que a abulia procreativa foi avisada hai uns 50 anos, e evidente hai uns 40 a nivel España. E, de paso, vese tamén como os extranxeiros residentes en España están de xeito moi maioritario na zona 25-45 anos, contribuíndo ó tecido produtivo e ben pouco ó uso de asistencia social.
Noutra entrada falremos máis da relación da pirámide poboacional en Ribadeo, Lugo, Galicia e España ó longo do tempo...

20170116

Mínimos contraproducentes

A conta dunha queixa ó Valedor do Pobo sobre o mínimo do consumo de auga no concello de Barreiros, volve a estar visible o cobro de cantidades non consumidas.
Con diferentes xustificacións, atopamos pagos 'mínimos' en moitos servizos, dende telefonía a auga, pasando por electricidade ou gas canalizado. A xustificación soe estar relacionada con que o manter a dispoñibilidade do servizo, custa. Mais o que pasa é que se emprega ese mínimo de xeito recadatorio, esquecendo que unha vez feita a instalación, o mantemento correspondente é moito menos que recadado, usando os pagos para engrosar beneficios da compañía (e/ou, no caso de participación de institucións públicas, aumentar a recadación)

A denominación (como ocorre na factura de Viesgo que se amosa) é o de menos. O de máis é que pode existir unha mínima xustificación de cobro por mantemento, pero dispárase para 'equilibrar' ingresos das compañías e/ou institucións sen vir a conto, mesmo pasando a ser a parte principal do cobro, forzando un desinterese sobre o aforro (e sobre o consumo). No caso do recorredor ó Valedor do Pobo barreirense, segundo parece non había consumo, e houbo cobro. No caso das eléctricas, xa ten saído na prensa veces abondas casos semellantes, mesmo aparatocos , de cobro por subministro. Na factura que se presenta, hai máis cobro 'por potencia contratada' (é dicir, independente do consumo) que 'por enerxía consumida'. A factura pertence a unha zona como a nosa, con cortes abondantes no subministro eléctrico, que fai supoñer que o mantemento se realiza de xeito abondo deficiente, non garantindo a potencia contratada. Algo polo que, por certo, as grandes empresas pagan un canon extra (ver o caso de Alcoa) que polo que parece non chega e subvencionamos todos...
Voltando ó comezo, estamos pagar ás grandes empresas (quenes se encargan destes cobros son en xeral grandes empresas, mesmo que sexan por conta dos concellos por privatización do cobro) algo que non nos garantizan, e o estamos a facer a prezo de ouro. E, ademáis, usan ese 'canon' para dicir que os servizos son baratos, non contabilizándoo no custe do propio servizo... Mais, se non o contabilizan como custe de servicio, por que o cobran?
E, mentras non nos rebelemos, a cousa ha seguir así. Ou peor. E mentras, seguirán desincentivando o aforro e collendo, tamén por ese método, máis poder.

20170112

Suicidio made in Galicia

Que levamos varias décadas cun número de nacementos inferior ó necesario para o mantemento da poboación? Iso non chega! Imos facelo máis difícil: batamos a marca!
Ese parece o lema da sociedade galega. Claro que hai complementalo: tamén máis emigración. Canta xente nova que esteña no seu lugar de orixe cun trinta anos coñeces? E que estea en Galicia? Agora compara o número coa cantidade de xente desa idade que marchou fóra.
Chega con saber así polo alto que xa na actualidade a poboación galega en que está chegando á idade de repodución é pouco máis da metade da que chegaba hai trinta anos. Ou que, nese mesmo tempo, a idade media da xente que vive en Galicia aumentou máis de dez anos, sen que aumentara máis aló de un par de anos a esperanza de vida.
Parece sinxelamente que a sociedade está suicidándose. Non sería o primeiro caso de sociedade que se suicida...
O descenso da natalidade é un problema polo remprazo, aínda que ó planeta necesite unha diminución da presión sobre os recursos: sabido é que os recursos renovables que se gastan no planeta en pouco máis de medio ano equivalen ós que rexenera o planeta no ao enteiro. Pero en Galicia desenganchamos con esa realidade. O razonamento sobre o remprazo xeracional nmon ten que ver con ela.
Quizáis ten máis que ver con  cousas como as perspectivas de futuro, a economía, o emprego ou a mentalidade de desfrute.
O caso é que temos un problema, que se pode resumir de xeito gráfico coas previsión do Instituto Galego de Estatística (mesmo con curiosidades!):

Onde se ve o descenso de poboación previsto para os próxims anos en Galicia. Mais peor é aínda na Mariña, lonxe das grandes cidades:
E se evidencia máis por franxas de idade, decrecendo o número de pequenos, pero máis o número de poboación adulta, mentras medra lixeiramente o número de vellos.:
As táboas correspondientes, nas que deixo as porcentaxes en relación a este ano 2017, e onde se ve claramente que a diminución de poboación mariñán é máis acusada que a nivel Galicia:

Por franxas etarias para a Mariña, primeiro en número e logo en porcentaxes:

E unha curiosidade, tentando desdramatizar o final: o número de mulleres en tódalas previsións é maior que o número d ehomes, se benna Mariña o número de mulleres por cada home é máis próximo á unidade que no conxunto de Galicia, aínda que nos dous casos tenda a medrar o cociente ó longo do tempo, a medida que a poboación se vaifacendo máis vella.

20170110

Pago por control

Pagar por controlar. Que paguemos (todos) porque nos controlen (algúns). O último episodio veciño, As Catedrais.
A Consellería de Medio Ambiente e Ordenación do Territorio a semana pasada, no DOG, fixo o anuncio:
"RESOLUCIÓN do 29 de decembro de 2016, da Secretaría Xeral Técnica da Consellería de Medio Ambiente e Ordenación do Territorio, pola que se anuncia a licitación, polo procedemento aberto, tramitación ordinaria e anticipada de gasto, para a contratación do servizo de actuacións de ordenación do uso público e divulgación dos valores naturais do monumento natural da Praia das Catedrais, cofinanciado pola Unión Europea a través do Fondo Europeo de Desenvolvemento Rexional (Feder) nun 80 %, no marco do programa operativo Feder Galicia 2014-2020."
Está claro, emprego de fondos enuropeos para o desenvolvemento para que unha empresa privada se encargue do control no acceso e folletos de divulgación nas catedrais. Poden obterse máis datos nos pregos, que istos si se poden verna web, non como sucedeu coa Illa Pancha, e visto que non se sxixe unha clasificación de actividade determinada para acceder ó contrato, que IVE incluído, representa 150 645 € para unha duración de 23 meses a partir da súa resolución (meses que non son contínuos, pois o control non se extende a todo o ano e a propaganda non hai exixencia tampouco de facela continuada).
Catro guías, catro peóns e dous educadores serán a plantilla que, de xeito discontínuo, atenderá ata a semana santa do 2019 as labores. Sabes o persoal que había o ano pasado? Sabes que no verán pasado pasaron case 250 000 persoas polas catedrais?
Son páxinas abondo para comentar de xeito breve. Por iso quédome cun detalle curioso, aparentemente sen importancia, para facer boca: os pregos de cláusulas administrativas teñen un peso dixital 4 veces maior en galego que en castelán (hai o ficheiro nos dous idiomas). Por?
Por certo, a nova saiu o día de Reis nos xornais, para quen quera consultar que poñían en relación a isto.